Toeslagpartner od 2027: kto nim jest i jakie dokumenty

Karolina i Marek mieszkają razem od czterech lat. Ślubu nie mają, Karolina wychowuje syna z poprzedniego związku, a oboje są zameldowani pod jednym adresem. Według dotychczasowych zasad urząd mógł uznać ich za partnerów do dodatków (toeslagpartner). Od 1 stycznia 2027 samo mieszkanie pod jednym dachem i dziecko Karoliny przestają wystarczać.

Zmianę wprowadza ustawa z 7 października 2026 (Wet vereenvoudiging partnerbegrip toeslagen, Staatsblad 2026, 326), opublikowana 19 października 2026. Ten tekst opisuje dokumenty, którymi status partnera da się wykazać. O prawie do dodatków (toeslagen) i ich wysokości decyduje urząd.

Co to jest partner do dodatków

Dodatki wypłaca urząd Dienst Toeslagen, część Belastingdienst. Chodzi o dodatek do ubezpieczenia zdrowotnego (zorgtoeslag), dodatek do opłat za opiekę nad dzieckiem (kinderopvangtoeslag), budżet na dziecko (kindgebonden budget) i dodatek do czynszu (huurtoeslag). Gdy ktoś ma partnera do dodatków, liczy się dochód i majątek obojga, a dodatek przyznaje się wspólnie. Partnerem może być tylko jedna osoba naraz.

Dienst Toeslagen zapowiada, że zmiana dotyczy głównie dodatku do ubezpieczenia zdrowotnego, dodatku do opłat za opiekę nad dzieckiem i budżetu na dziecko.

Kto jest partnerem od 2027 roku

Przepisy o tym, kto jest partnerem, zawiera art. 3 ustawy o regulacjach zależnych od dochodu (Algemene wet inkomensafhankelijke regelingen, w skrócie Awir). Zawsze partnerem jest małżonek (echtgenoot) lub partner w zarejestrowanym związku partnerskim (geregistreerd partnerschap), także wtedy, gdy mieszka pod innym adresem.

Kto nie ma małżonka, ma partnera do dodatków tylko wtedy, gdy jednocześnie spełnione są dwa warunki. Po pierwsze, druga osoba ma ukończone 18 lat i jest zameldowana pod tym samym adresem w holenderskim rejestrze osób (BRP) albo w porównywalnym rejestrze za granicą. Po drugie, zachodzi jedna z czterech sytuacji: umowa o wspólnym pożyciu zawarta u notariusza (samenlevingscontract), wspólne dziecko lub uznanie dziecka drugiej osoby, partnerstwo w programie emerytalnym (pensioenregeling) albo wspólnie kupiony dom, w którym oboje mieszkają (koopwoning).

Znika natomiast zasada, według której dwoje dorosłych pod jednym adresem było partnerami tylko dlatego, że jedno z nich ma małoletnie dziecko. Znikają też zapisy o statusie partnera w poprzednim roku i do końca roku. Gdy pasuje kilka podstaw, liczy się najstarszy związek, a przy różnych podstawach ta, która w ustawie stoi pierwsza.

Sytuacja	Partner od 2027?	Podstawa
Małżeństwo, także zawarte w Polsce, niezależnie od adresu	Tak	art. 3 ust. 1 Awir
Zarejestrowany związek partnerski	Tak	art. 3 ust. 1 Awir
Bez ślubu, ten sam adres, umowa notarialna o wspólnym pożyciu	Tak	art. 3 ust. 2 Awir
Bez ślubu, ten sam adres, wspólne dziecko albo uznanie dziecka drugiej osoby	Tak	art. 3 ust. 2 Awir
Bez ślubu, ten sam adres, partnerzy w programie emerytalnym	Tak	art. 3 ust. 2 Awir
Bez ślubu, wspólnie kupiony dom, w którym oboje mieszkają	Tak	art. 3 ust. 2 Awir
Dwoje dorosłych pod jednym adresem, jedno z nich ma małoletnie dziecko, żadna z powyższych podstaw	Nie	kryterium skreślone, komunikat Dienst Toeslagen z 15.10.2026
Współlokatorzy bez żadnej z podstaw	Nie	art. 3 ust. 2 Awir

Przykłady

Małżeństwo zawarte w Polsce

Ewa i Piotr pobrali się w Krakowie i mieszkają w Eindhoven. Są małżonkami, więc są też partnerami do dodatków. Adres nie ma tu znaczenia.

Mąż w Polsce, żona w Holandii

Dorota pracuje w Rotterdamie, jej mąż został w Łodzi. Małżonek jest partnerem także za granicą, ale Dienst Toeslagen pisze, że taka osoba potrzebuje numeru BSN, bo bez niego nie jest brana pod uwagę.

Para bez ślubu, dziecko z poprzedniego związku

To sytuacja Karoliny i Marka z początku tekstu. Jeśli nie mają notarialnej umowy, wspólnego dziecka, wspólnego programu emerytalnego ani wspólnie kupionego domu, od 2027 nie są partnerami do dodatków.

Para bez ślubu, wspólne dziecko

Kasia i Bartek nie są małżeństwem, ale mają dziecko, które Bartek formalnie uznał. Są zameldowani razem, więc według listy podstaw w ustawie są partnerami.

Para bez ślubu, umowa u notariusza

Anita i Rob podpisali u notariusza umowę o wspólnym pożyciu, a oboje są pod jednym adresem w rejestrze. To jedna z podstaw z ustawy, więc są partnerami.

Współlokatorzy

Tomek wynajmuje pokój od Michała, obaj są zameldowani w tym samym mieszkaniu, żaden z nich nie spełnia żadnej podstawy. Nie są partnerami do dodatków.

Jakie dokumenty mogą być potrzebne i kiedy tłumaczenie przysięgłe

Ustawa wymaga wpisu pod jednym adresem i jednej z podstaw z listy, a dokumenty wchodzą w grę między innymi przy rejestracji małżeństwa w gminie i przy numerze BSN partnera mieszkającego za granicą. Formularz na numer BSN dla takiego partnera wymaga kopii jednego z dokumentów: aktu małżeństwa, aktu zarejestrowanego związku partnerskiego, notarialnej umowy o wspólnym pożyciu albo, przy wspólnym dziecku, odpisu aktu urodzenia lub aktu uznania. Załączniki przyjmowane są w języku niderlandzkim, angielskim lub niemieckim, a dokument w innym języku trzeba przetłumaczyć.

Akt małżeństwa zawarty za granicą trzeba zarejestrować w gminie, jeśli mieszka się w Holandii. Gminy (na przykład Delft) piszą, że akt w innym języku niż niderlandzki, angielski, francuski lub niemiecki wymaga tłumaczenia wykonanego przez tłumacza przysięgłego, a szczegółowe wymagania podaje gmina zameldowania.

Przy wspólnym dziecku może przydać się akt urodzenia, a przy uznaniu dziecka akt uznania ojcostwa. Notarialną umowę sporządza notariusz, więc zwykle powstaje w Holandii. Dla polskich dokumentów z kancelarii notarialnej jest osobna strona o tłumaczeniu aktów notarialnych.

Tłumaczenie wykonuje tłumacz przysięgły z Rbtv (rejestr tłumaczy przysięgłych), a dokument dostaje pieczątkę polską i holenderską. Cena to €45 plus €0,18 za słowo brutto, czyli przy 150 słowach €72. Skan PDF jest bezpłatny, list polecony za €9,95 jest tylko dla osób, które chcą wersję papierową. Realizacja trwa zwykle od 3 do 6 dni roboczych.

Co robić dalej

Kto przestaje być partnerem do dodatków, nie składa żadnego wniosku. Over Toeslagen i Dienst Toeslagen piszą, że urząd sam dostosuje dodatki, a pod koniec listopada 2026 wyśle list z informacją, co zmiana oznacza i czy trzeba coś zrobić. Ustawa zawiera przepis przejściowy (art. VIIIA) dla takich osób.

Wątpliwości co do własnego statusu najlepiej wyjaśnić w Dienst Toeslagen albo w Over Toeslagen. Bezpłatną pomoc prawną daje Juridisch Loket, a w sprawach podatkowych pomaga doradca podatkowy.

Najczęstsze nieporozumienia

Samo mieszkanie razem nie tworzy partnerstwa

Wspólny adres jest warunkiem, ale do niego musi dojść jedna z podstaw z listy.

Partner do dodatków to nie partner podatkowy

Partner podatkowy (fiscaal partner) to osobne pojęcie z przepisów o podatku dochodowym, z własną listą warunków. Strona Belastingdienst opisuje je osobno, więc status w deklaracji i status przy dodatkach sprawdza się każdy z osobna.

Dodatek do czynszu liczy się inaczej

Przy dodatku do czynszu liczy się współmieszkaniec (medebewoner), czyli każda osoba zameldowana pod tym samym adresem. Over Toeslagen pisze, że dodatek do czynszu zwykle nie zmienia się istotnie, bo dawny partner nadal liczy się jako współmieszkaniec.

Limity majątku to osobna zmiana w tej samej ustawie

Od 2027 roku osobno zmieniają się też limity majątku (vermogensgrens) przy dodatku do ubezpieczenia zdrowotnego i budżecie na dziecko, co opisuje Over Toeslagen.

Najczęstsze pytania

Czy mieszkanie razem bez ślubu wystarczy, żeby od 2027 być partnerami do dodatków?

Nie z samego faktu mieszkania razem. Poza adresem w rejestrze potrzebna jest jedna z podstaw: umowa notarialna, wspólne dziecko lub jego uznanie, partnerstwo w programie emerytalnym albo wspólnie kupiony dom, w którym oboje mieszkacie.

Czy polski akt małżeństwa trzeba tłumaczyć przysięgle?

To zależy od instytucji i od tego, do czego dokument jest potrzebny. Gminy piszą, że akt w innym języku niż niderlandzki, angielski, francuski lub niemiecki wymaga tłumaczenia wykonanego przez tłumacza przysięgłego. Konkretne wymagania podaje gmina, w której jesteś zameldowany, więc najlepiej zapytać właśnie tam.

Czy umowa samenlevingscontract musi być u notariusza?

Tak, ustawa mówi o notarialnej umowie o wspólnym pożyciu (notarieel samenlevingscontract). Umowa spisana bez notariusza nie jest podstawą partnerstwa do dodatków, choć inna podstawa z listy nadal może sprawić, że ktoś jest partnerem.

Czy muszę coś zgłaszać, jeśli przestaję być partnerem?

Według Over Toeslagen nie trzeba podejmować działań, bo Dienst Toeslagen sam dostosuje dodatki. Pod koniec listopada 2026 przychodzi list, w którym urząd opisuje skutki i mówi, czy coś trzeba zrobić.

Czy partner do dodatków to to samo co partner podatkowy?

Nie, to dwa osobne pojęcia z odrębnymi listami warunków. Partnera do dodatków określa ustawa Awir, a partnera podatkowego (fiscaal partner) przepisy o podatku dochodowym, więc status w każdej z tych spraw sprawdza się osobno.

Nowy partner do dodatków (toeslagpartner) od 1.01.2027: kto nim jest i jakie dokumenty mogą być potrzebne